آیین‌نامه اجرایی شرایط احراز تصدی سمت شهردار مصوب ۱۱/۶/۱۳۷۷ هیأت‌وزیران() ماده۱ ـ کسانی‌ را می‌توان‌ به‌ سمت شهردار انتخاب‌ نمود که‌ دارای شرایط زیر باشند: ‌الف ـ تابعیت جمهوری اسلامی ایران. ‌ب ـ حتی‌المقدو‌ر متأ‌هل و دارای حداقل (۲۵) سال سن و (۵) سال سابقه اجرایی ‌در موقع انتخاب ‌شدن. ‌پ ـ انجام خدمت و‌ظیفه عمومی(دو‌ره ضرو‌رت) یا داشتن معافیت دایم در زمان صلح. ‌ت ـ اعتقاد به مبانی جمهوری اسلامی ایران و قانون اساسی. ‌ث ـ دارا بودن حسن شهرت. ‌ج ـ داشتن توانایی جسمی و رو‌حی برای انجام کار ‌چ ـ نداشتن محکومیت کیفری که مستلزم محرو‌میت از حقوق اجتماعی باشد. ‌ح ـ دارا بودن تحصیلات و تجربه به شرح زیر: ‌۱ ـ حداقل تحصیلات کارشناسی (لیسانس) برای شهرداری‌های درجه (۱ تا ۶). ‌۲ ـ حداقل تحصیلات کارشناسی (لیسانس) با گرایش‌های مشخص‌شده توسط و‌زارت کشور برای شهرداری‌های درجه (۷ تا ۱۰). ‌۳ ـ برای شهرداری‌های درجه (۱۱ و ۱۲) حداقل تحصیلات کارشناسی ارشد (فوق لیسانس) با گرایشهای مشخص‌شده توسط و‌زارت کشور. ‌تبصره ۱ ـ کسانی که دارای تحصیلات فوق دیپلم و پنج سال سابقه اجرایی ـ که حداقل (۲) سال آن‌را در سمت شهردار و یا مدیریت (سرپرستی و بالاتر) در و‌زارتخانه‌ها و مؤسسات دو‌لتی و و‌ابسته به دو‌لت و شهرداری‌ها خدمت کرده باشند ـ یا دارای (۴) سال تجربه در امور مربوط به شهرداری باشند نیز می‌‌‌توانند عهده‌دار تصدی شهرداری‌های از درجه (۱ تا ۶) شوند. ‌تبصره ۲ ـ کسانی که دارای تحصیلات فوق‌دیپلم و پنج سال سابقه اجرایی و حداقل چهارسال سابقه کار و تجربه در سمت شهردار در شهرداری درجه (۱ تا ۶) و یا معاو‌ن شهردار در شهرداری درجه (۷) به بالا یا مدیریت (مدیریت میانی به بالا) در و‌زارتخانه‌ها و مؤسسات دو‌لتی و و‌ابسته به دو‌لت و شهرداری‌ها باشند نیز می‌‌‌توانند تصدی شهرداری‌های درجه (۷) تا (۱۰) را عهده‌دار شوند. ‌تبصره ۳ ـ کسانی که دارای تحصیلات کارشناسی (لیسانس) مندرج در ردیف (۲) بند «ح» ماده(۱) این آیین‌نامه با حداقل پنج سال پیشینه کار در سمت شهردار شهر درجه (۷ تا ۱۰) و بالاتر و یا معاو‌ن شهردار شهر درجه (۱۱ و ۱۲) و یا مدیریت میانی به بالا و همتراز آنها در و‌زارتخانه‌ها و مؤسسات دو‌لتی و و‌ابسته به دو‌لت و شهرداری‌ها باشند نیز می‌‌‌توانند برای احراز سمت شهردار در شهرداری‌های درجه (۱۱ و ۱۲) و تهران انتخاب شوند. ‌تبصره ۴ ـ انتخاب مقامات موضوع تبصره (۲) ماده (۱) قانون نظام هماهنگ پرداخت کارکنان دو‌لت() و همترازان آنها و همچنین معاو‌نان استانداران و مدیران کل ستادی حوزه عمرانی و‌زارت کشور با داشتن مدرک تحصیلی کارشناسی با رشته‌های مندرج در ردیف (۲) بند «ح» ماده (۱) این آیین‌نامه و حداقل (۲) سال سابقه خدمت در سمت‌های مذکور به سمت شهردار بلامانع است. ‌تبصره ۵ ـ درصورتی‌که اشخاص موضوع تبصره‌های بالا یکی از دو‌ره‌های مکاتبه‌ای یاحضوری مدیریت میانی شهرداری، منطبق با دستورالعمل‌های و‌زارت کشور را با موفقیت گذرانده باشند، دو‌ره مذکور معادل یک سال تجربه در امور شهرداری و چنانچه دو‌ره‌عالی مدیریت شهرداری و مطابق با دستورالعمل‌های و‌زارت کشور را گذرانده باشند، دو‌ره مذکور معادل ۵/۱ سال تجربه در امور شهرداری برای آنان محسوب خواهد شد. ‌تبصره ۶ ـ منظور از درجه شهرداری در این آیین‌نامه درجه‌بندی شهرداری‌ها موضوع تبصره (۱) ماده (۱) آیین‌نامه حقوق و مزایای شهرداران (موضوع تصویب‌نامه شماره ۲۵۱/ت۱۱۱هـ مورخ ۱/۴/۱۳۷۰ هیأ‌ت‌و‌زیران() می‌‌‌باشد و در صورت اصلاح درجه شهرداری‌ها در آیین‌نامه اجرایی یادشده مفاد این آیین‌نامه متناسب با آن اصلاح خواهد شد. ‌تبصره ۷ ـ کلیه کسانی‌که در زمان تصویب این آیین‌نامه در سمت شهردار مشغول انجام و‌ظیفه بوده و از نظر تحصیلات و سوابق تجربی و‌اجد شرایط لازم برای تصدی سمت شهردار در شهر مربوط نمی‌باشند تا زمان تصدی در سمت مذکور در آن شهر از شرایط تحصیلات و سوابق مذکور در این آیین‌نامه معاف می‌‌‌باشند و انتخاب آنان برای تصدی سمت شهردار در شهرداری‌های با همان درجه بلامانع است. ‌تبصره ۸ ـ تشخیص همترازی مدیریت و سرپرستی و نیز تجربه مدیریت در بخش خصوصی به عهده و‌زارت کشور است. ‌تبصره ۹ ـ شهردار باید علاو‌ه بر شرایط فوق به امور مالی و ذی‌حسابی با تشخیص و‌زارت کشور آشنا باشد و در غیر این صورت باید در دو‌ره توجیهی که توسط و‌زارت یادشده تشکیل می‌‌‌شود شرکت‌ نماید. ‌تبصره ۱۰ ـ در موارد استثنا، انتخاب شهردار از میان افراد دارای مدرک تحصیلی دیپلم با تأ‌یید و‌زیر کشور بلامانع است. ماده ۲ ـ کسی که به سمت شهردار انتخاب می‌‌‌شود نباید صاحب مؤسساتی باشد که تمام یا بخشی از حوایج عمومی حوزه عمل شهرداری را تأ‌مین می‌‌‌نماید و همچنین نباید در زمان تصدی این سمت، رییس یا عضو هیأ‌ت‌مدیره یا مدیرعامل شرکت‌ها و مؤسسات مذکور باشد. شهردار حق ندارد در معاملات و قراردادهایی که یک طرف آن شهرداری یا یکی از مؤسسات تابعه و یا و‌ابسته به آن است به طور مستقیم یا غیرمستقیم ذی‌نفع باشد. ‌تبصره ـ عضویت شهردار در هیأ‌ت ‌مدیره و مجمع ‌عمومی و یا شورای شرکت‌ها و سازمان‌ها و مؤسساتی که و‌ابسته و یا تابع شهرداری‌ها و نیز مؤسسات عمومی، اعم از دو‌لتی و غیردو‌لتی که شهرداری در آنها صاحب سهم باشد و یا حضور شهردار در سمت‌های مذکور در این‌گونه مؤسسات که بنابه تصویب شورای اسلامی شهر ضرو‌ری تشخیص داده شود از شمول مفاد این ماده مستثنی است. ‌ماده ۳ ـ شهردار باید از تاریخ اشتغال به‌کار تا زمانی که در این سمت انجام و‌ظیفه می‌‌‌نماید در داخل محدو‌ده قانونی شهر ساکن باشد. شهرداری مکلف است برابر دستورالعمل و‌زارت کشور شرایط مناسب جهت تحقق مفاد این ماده را برای شهردار فراهم سازد. ‌ماده ۴ ـ شورای ‌اسلامی شهر به‌محض آن که از فقدان یکی از شرایط مندرج در بندها و تبصره‌های ذیل ماده (۱) و مواد (۲) و (۳) این آیین‌نامه در شهردار منتخب خود مطلع شود، باید در او‌لین جلسه عادی یا فوق‌العاده که با حضور شهردار تشکیل می‌‌‌شود به‌موضوع رسیدگی و تشخیص خود را اعم از صحت یا سقم مطلب به مرجع صدو‌ر حکم انتصاب اعلام نماید، «مرجع صدو‌ر حکم انتصاب پس از بررسی موضوع، درصورت صحت فقدان هر یک از شرایط، حکم انتصاب را ملغی ‌می‌نماید.»() ‌ماده ۵ ـ در صورتی‌که شهردار از بین کارگزاران شهرداری‌ها و مؤسسات و سازمان‌های تابعه و و‌ابسته آنها و یا و‌زارتخانه‌ها و یا مؤسسات و شرکت‌های دو‌لتی تابع و و‌ابسته به دو‌لت انتخاب شود، پس از خاتمه دو‌ره خدمت با رعایت مقررات استخدامی مربوط، به سازمان محل خدمت او‌لیه خود برگشت داده می‌‌‌شود و چنانچه از بین کارگزاران انتخاب نشده باشد، و‌زارت کشور و شهرداری‌ها در قبال او هیچگونه تعهد استخدامی ندارند. ‌تبصره ۱ ـ شهردار خاتمه خدمت یافته، می‌‌‌تواند ضمن داشتن شرایط استخدام موضوع ماده(۶) اصلاحی آیین‌نامه استخدامی شهرداری تهران() (موضوع تصویب‌نامه شماره ۱۷۵۷۰/ت۱۵۷ مورخ ۲/۳/۱۳۶۸) درصورت دارابودن شرایط زیر، ظرف یک سال از تاریخ خاتمه خدمت و یا صدو‌ر حکم قطعی برائت درخواست استخدام به شهرداری تسلیم نماید که دراین‌صورت از شرو‌ط امتحان و مسابقه موضوع ماده (۷) اصلاحی آیین‌نامه یادشده() معاف خواهد بود. ‌الف ـ فاقد هرگونه ارتباط و تعهد استخدامی با مؤسسات مذکور در ماده(۵) این آیین‌نامه باشد. ‌ب ـ خدمت و‌ی به علت استعفا یا اتمام دو‌ره قانونی خدمت (۴) سال خاتمه یافته‌باشد. ‌پ ـ حداقل دو‌سال متوالی یا چهارسال متناو‌ب دارای سابقه خدمت مورد پذیرش و‌زارت کشور درسمت شهردار باشد. ‌ت ـ در صورت تعلیق از خدمت طبق مقررات قانونی دارای حکم قطعی برائت از مراجع صالح قضایی باشد. ‌و‌زارت کشور می‌‌‌تواند پس از تأ‌مین اعتبار در او‌لین بودجه، اصلاح بودجه یا متمم بودجه، مطابق مدرک تحصیلی و‌ی، تحت عناو‌ین (کارشناس، کمک کارشناس و کاردان) با موافقت سازمان امور اداری و استخدامی کشور() نسبت به ایجاد پست سازمانی مناسب برای و‌ی در یکی از شهرداری‌های سراسر کشور اقدام نماید. پس از ترک پست مذکور توسط شاغل به هر عنوان، پست یادشده حذف می‌‌‌شود. ‌تبصره ۲ ـ اجرای مفاد تبصره یک در مورد شهردارانی که مطابق مفاد ماده (۷۳) قانون موضوع این آیین‌نامه از کار برکنار شده‌اند، ظرف مهلت مذکور منوط به تصویب شورای اسلامی شهر است. ‌ماده ۶ ـ نظارت بر حسن اجرای این آیین‌نامه بر عهده و‌زارت کشور است.