قانون اساسنامه هیأت رسیدگی به شکایات قانون برگزاری‌مناقصات مصوب ۱۶/۱۲/۱۳۸۸ ماده ۱ـ بـه منظور رسیدگی به دعـاوی بین مناقصه‌گر و منـاقصه‌گزار، مربـوط به اجرا نشدن هر یک از مواد قانون برگزاری مناقصات - مصوب ۱۳۸۳ـ©۵۴© هیأت رسیدگی به شکایات قانون برگزاری مناقصات، موضوع ماده (۷) قانون یادشده که در این قانون به اختصار «هیأت» نامیده می‌شود، در مرکز کشور و هر یک از استان‌ها تشکیل می‌شود. ماده ۲ـ ترکیب هیأت‌ها به شرح زیر است: الف - اعضای هیأت مرکزی برای رسیدگی به مناقصاتی که توسط دستگاه ملی برگزار می‌شود، عبارتند از: ۱ـ معاون ذی‌ربط سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی کشور. () ۲ـ نماینده وزیر یا رییس سازمان ذی‌ربط در سطح معاون. ۳ـ معاون هزینه وزارت امور اقتصادی و دارایی و خزانه‌داری کل. ۴ـ معاون حقوقی رییس‌جمهور. ۵ ـ نماینده تشکل صنفی مربوط با توجه به نوع مناقصه. ۶ ـ یک نفر قاضی مجرب با معرفی رییس قوه قضاییه. تبصره ـ دبیرخانه هیأت مرکزی در سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی کشور() تشکیل می‌شود. ب ـ اعضای هیأت در هر یک از استان‌ها برای رسیدگی به مناقصاتی که در دستگاه‌های اجرایی استانی برگزار می‌شود، عبارتند از: ۱ـ استاندار یا یکی از معاونان ذی‌ربط. ۲ـ رییس دستگاه مناقصه‌گزار. ۳ـ رییس سازمان امور اقتصادی و دارایی استان. ۴ـ رییس تشکل صنفی مربوط با توجه به نوع مناقصه©۵۵©. ۵ ـ یک نفر قاضی به انتخاب رییس قوه قضاییه.() تبصره ۱ـ دبیرخانه هیأت استان در استانداری تشکیل می‌شود. تبصره ۲ـ رسیدگی به شکایات مربوط به دستگاه‌های ملی مستقر در استان و مناقصاتی که توسط دستگاه‌های استانی انجام می‌شود در هیأت‌های استانی انجام می‌گیرد. ماده ۳ـ جلسات هیأت با شرکت حداقل چهار نفر از اعضاء رسمیت می‌یابد و مصوبات هیأت با رأی اکثر اعضای حاضر معتبر خواهد بود. ماده ۴ـ هیأت موظف است شاکی را برای شرکت در جلسه رسیدگی به منظور اداء توضیحات لازم (بدون حق رأی) دعوت کند. همچنین هیأت می‌تواند از سایر دستگاه‌های اجرایی یا اشخاص حقوقدان یا صاحب‌نظر و خبره به منظور مشورت (بدون حق رأی) برای شرکت در جلسه دعوت کند و در هر حال عدم حضور هر یک از افراد مذکور مانع رسیدگی و صدور رأی از طرف هیأت نخواهد شد. ماده ۵ ـ هیأت صلاحیت و اختیار رسیدگی به شکایات مربوط به اجراء نشدن هر یک از مواد قانون برگزاری مناقصات و سایر قوانین و مقررات مربوط از جمله موارد زیر را دارد©۵۶©: الف) شرکت افراد دیگر در ترکیب کمیسیون مناقصه به جای اعضاء مندرج در قانون برگزاری مناقصات مصوب۱۳۸۳؛ ب) عدم رعایت مقررات یا ضوابط مربوط از طرف کارگروه فنی بازرگانی در ارزیابی کیفی مناقصه‌گران یا ارزیابی فنی پیشنهادها؛ ج) عدم رعایت هر یک از موارد مذکور در ماده (۶) قانون برگزاری مناقصات توسط کمیسیون مناقصه؛ د) اعمـال تبعیض در تحویل یا تشریح اسناد یا کسری آنها در مقایسه با سایر مناقصه‌گران؛ هـ‍ ) عدم رعایت حداقل مهلت‌های ده روز و یک‌ ماه در قبول پیشنهادها به ترتیب در مورد مناقصه داخلی و بین‌المللی از آخرین مهلت تحویل اسناد مناقصه؛ و) گشایش پیشنهاد مناقصه‌گران در خارج از زمان و مکان مقرر؛ ز) عدم رعایت ترتیبات بازکردن پاکت‌های مناقصه؛ ح) هرگونه قصور در دعوت که منجر به عدم امکان حضور مناقصه‌گران در هریک از جلسات گشایش پاکت‌ها شود؛ ط) شکایت مناقصه‌گران از تبانی بین مناقصه‌گران با یکدیگر یا بین مناقصه‌گران با مناقصه‌گزار؛ تبصره ـ در صورتی که طی فرایند رسیدگی به شکایات برای هیأت روشن شود تبانی صورت گرفته ‌است (اعم از اینکه با اطلاع مناقصه‌گزار بوده باشد یا بدون آن) ضمانتنامه شرکت در مناقصه همه تبانی‌کنندگان به نفع دولت ضبط می‌شود. ی) تفکیک موضوع معامله در حالی که به طور متعارف یک مجموعه تلقی می‌شود توسط مناقصه‌گزار برای تغییر حد نصاب معاملات©۵۷©؛ ک) اعمال تبعیض بین مناقصه‌گران در ارجاع کار و انجام معامله به وسیله مناقصه‌گزار؛ ل) انعقاد قرارداد با مناقصه‌گران فاقد صلاحیت؛ م) وجود هر نوع ابهام یا ایرادی که بر صحت مناقصه لطمه وارد کند؛ تبصره ـ مراجعه به هیأت منوط به این است که مناقصه‌گر ابتدا در قالب ماده(۲۵) قانون برگزاری مناقصات اعتراض مکتوب خود را به بالاترین مقام دستگاه مناقصه‌گزار تسلیم کرده باشد و پس از رسیدگی و دریافت جوابیه کماکان به اعتراض خود باقی باشد یا اینکه به رغم انقضای مهلت پانزده روز کاری برای پاسخ‌گویی دستگاه، پاسخی دریافت نکرده باشد. معترض ده روز کاری از زمان دریافت جوابیه یا از زمان انقضای مهلت پانزده روزه و عدم دریافت جوابیه، برای مراجعه به هیأت مهلت دارد. ماده ۶ ـ هیأت صلاحیت رسیدگی به اعتراضات زیر را ندارد: الف) معیارها و روش‌های ارزیابی؛ تبصره ـ منظور آن دسته از معیارها و روش‌های ارزیابی کیفی، فنی و بازرگانی است که در اسناد مناقصه اعلان شده باشد؛ ب) ترجیح پیشنهاددهندگان داخلی به نحوی که در اسناد مناقصه قید شده باشد. ج) شکایاتی که یک ماه پس از انقضاء اعتبار پیشنهادها به هیأت واصل شده باشد. د) شکایات برنده مناقصه پس از انعقاد قرارداد. ماده ۷ـ تمهیدات رسیدگی: الف) شاکی مکلف است که شکایت خود را در مهلت مقرر قانونی به دبیرخانه هیأت©۵۸© تسلیم کند. ب) دبیرخانه هیأت مکلف است پس از وصول شکایت دریافت آن را کتباً تأیید کند. ج) هیأت مکلف است در صورتی که ظرف سه روز کاری از دریافت شکایت، خود را صالح برای رسیدگی تشخیص ندهد مراتب را ظرف حداکثر دو روز کاری از طریق دبیرخانه به اطلاع شاکی برساند. د) دبیرخانه هیأت مکلف است ظرف پنج روز کاری از زمان قبول شکایت، زمان تشکیل جلسه رسیدگی را که بین پنج تا ده روز کاری آینده خواهد بود به تمام اصحاب دعوی اعلام و از آنان برای شرکت در جلسه دعوت کند. در این اعلام کلیه مدارک و مستندات مورد نیاز هیأت نیز باید به دعوت‌شدگان اعلام شود. ه‍ـ ) طرفین مکلفند کلیه مستندات مورد نیاز را تا بیست و چهار ساعت کاری قبل از تشکیل جلسه رسیدگی، به هیأت ارایه و رسید دریافت کنند. تبصره ـ خودداری شاکی از ارایه مستندات به هیأت رسیدگی، به مفهوم انصراف از شکایت و منتفی شدن آن است. لیکن خودداری مناقصه‌گزار یا مسؤولان ذی‌ربط از ارایه اطلاعات و مدارک و مستندات به هیأت (برای رسیدگی به شکایت شاکی) مصداق نقض قانون بوده و قابل پیگیری در مراجع ذی‌صلاح است. ماده ۸ ـ هیأت موظف است ظرف مدت مقرر در ماده (۷)، نخستین جلسه رسیدگی به شکایت را تشکیل دهد و رأی خود را تا پانزده روز کاری از زمان دریافت شکایت صادر و ابلاغ کند. تبصره ـ در صورت نیاز به توقف جریان ارجاع کار به منظور بررسی بیشتر موضوعات، هیأت می‌تواند با رأی اکثریت اعضا به مدت پنج تا حداکثر ده روز کاری فرایند ارجاع کار را متوقف کند. ماده ۹ـ هیأت در صورت مواجهه با هر یک از جرایم عمومی یا تخلفات©۵۹© اداری در حین بررسی شکایت، موظف است مراتب را برای رسیدگی به جرم یا تخلف انتسابی، حسب مورد به مراجع قضایی ذی‌صلاح یا هیأت رسیدگی به تخلفات اداری مربوط اعلام کند تا خارج از نوبت رسیدگی شود، رسیدگی مراجع مزبور مانع رسیدگی هیأت در اجرای این قانون و صدور رأی توسط آن ظرف مهلت مقرر نخواهد بود. ماده ۱۰ـ هیأت می‌تواند رأی خود را مبنی‌بر لغو مناقصه برگزار شده یا تجدید آن صادر یا این که نظر خود مبنی‌ بر رد شکایت را اعلام کند. هر نوع اقدام بعدی دستگاه مناقصه‌گزار بر اساس رأی هیأت و طبق مفاد قانون برگزاری مناقصات خواهد بود. تبصره۱ـ در صورتی که قرارداد مربوط به معامله مورد اعتراض، منعقد شده باشد و هیأت شـکایات را وارد تشخیص دهد، موظف است در رأی صادره به صراحت نسبت به تعلیق، فسخ یا جواز ادامه قرارداد اعلام نظر کند. تبصره۲ـ هرگاه هیأت به دلیل تقصیر مناقصه‌گزار در اجرای موارد مقرر در قانون برگزاری مناقصات رأی به تجدید یا لغو مناقصه صادر کند، باید میزان خسارتی را که از تـجدید یا لغو مناقصه متوجه شرکت‌کنندگان در مناقصه می‌شود از طریق کارشناسان رسمی تعیین کند و دستگاه مناقصه‌گزار مکلف است معادل آن خسارت را به شرکت‌کنندگان بپردازد. تبصره۳ـ رأی هیأت درخصوص چـگونگی فرایند برگزاری مـناقصه قطعی و لازم‌الاجراء است. ماده ۱۱ـ کلیه دستگاه‌های مندرج در بند (ب) ماده (۱) قانون برگزاری مناقصات مشمول مفاد این قانون هستند. ماده ۱۲ـ دستگاه مناقصه‌گزار مکلف است متن شکایت ارجاع شده به هیأت،©۶۰© عناوین مستندات درخواستی هیأت و متن رأی نهایی صادره را در پایگاه ملی اطلاع‌رسانی مناقصات منتشر نماید. تبصره ـ دبیـرخانه موظف به تطابق یا عدم تطابق منـدرجات پایـگاه اسـت؛ اما در هر صورت مسؤولیت صحت مطالب با دستگاه مناقصه‌گزار است. ماده ۱۳ـ آیین‌نامه اجرایی این قانون ظرف سه ماه پس از ابلاغ، بنا به پیشنهاد سازمان مدیریت و برنامـه‌ریزی کشور() و وزارت امور اقتـصادی و دارایی به تصویب هیأت‌وزیران خواهد رسید.(©۶۱©)